
januari 2012 (26e jaargang nr. 3)
De Regel van Benedictus is niet los te koppelen van de navolging van Christus. Het levenspatroon dat monnikenvader Benedictus in zijn Regel schetst is namelijk niets anders dan Jezus navolgen. Als je met die bril op de Regel leest, wordt een ding helder: voor Benedictus is het navolgen van Christus allereerst gehoorzaam zijn. En je zult zien, zegt hij, dat als je gehoorzaamt, je ook geloof zult ontvangen.
Het leven in het klooster is een mooi leven. Het zingen van Gods lof, het keer op keer terugkeren naar de bijbel, de eeuwenoude gebeden, de psalmen. Het hele monastieke leven getuigt van grote en intense diepgang en een verlangen naar God.
Maar het leven in een klooster is niet voor iedereen weggelegd. Er is natuurlijk de drempel van het celibaat, maar dat is niet eens het lastigste. Het leven in het klooster is fundamenteel radicaal en dat maakt het voor velen een onwenselijke stap. Zeven keer per dag bidden, dag in dag uit met de zelfde broeders of zusters samenleven, altijd weer die psalmen, het simpele handwerk, de gasten en nooit de ruimte om zelf te kopen wat je wilt met je eigen pinpas, nooit de vrijheid er zomaar even een week tussenuit te piepen, nooit de mogelijkheid even wat uit te slapen. Een monnik kiest voor een strak leven en moet daar gehoorzaam aan blijven. Maar die keus komt nooit zomaar tot stand. Het leven van een monnik is het antwoord op een vraag van Christus Hem te volgen.
Een school
Benedictus opent zijn regel met een prachtige proloog. Een deel daarvan luidt: ‘Mijn betoog is gericht tot jou, wie je ook bent, die afstand doet van zijn eigen wil en als soldaat van Christus de Heer en ware Koning de krachtige, roemrijke wapens van de gehoorzaamheid opneemt’. Even verder schrijft hij: ‘Wie luistert naar mijn woorden en ernaar handelt, vergelijk Ik met een wijs man die zijn huis bouwde op een rots. Bergstromen kwamen, winden staken op en stortten zich op dat huis, en het stortte niet in, want het was gegrondvest op de rots’ (Mat. 7:24-25). Dat brengt de Heer tot vervulling maar Hij verwacht daarbij van ons dat wij zijn heilige lering elke dag opnieuw in daden vertalen. […] We moeten ons hart en ons lichaam klaarmaken om als soldaat te dienen in heilige gehoorzaamheid aan de voorschriften.’
Benedictus schrijft verderop dat hij een school gaat stichten voor de dienst aan de Heer. Hij ziet het klooster dus als een school. En wat wordt er op die school onderwezen? Hoe een mens voor God kan werken. Of met andere woorden: hoe je je leven zo inricht dat je leeft in navolging van Christus. Absoluut vereist op die school is een actieve levenshouding (‘Ledigheid is de vijand van de ziel’) en grote gehoorzaamheid.
Gehoorzamen
Allereerst begint het monnikenleven met een, voor onze samenleving, absurde keuze. Iemand verlaat alles wat hij heeft (ouders, vrienden, familie, maar ook studie, werk, ambitie, carrière) en treedt in in het klooster. Zoiets verzin je niet zelf. Daarvoor kiezen en erin volharden, kan alleen als het Christus was die riep. Een dergelijke roeping is vergelijkbaar met Petrus in de boot en Jezus op het water. Petrus wil naar zijn meester toe, maar kan niet uit zichzelf de boot verlaten. Eerst moet hij Jezus vragen: Roep mij naar U toe. Pas als Christus hem opdraagt de boot uit te stappen, kan hij in geloof over het water lopen.
Dat heeft Benedictus voor ogen..............
Rick Timmermans is freelance journalist en schrijver. Onlangs verscheen zijn eerste boek ‘Hunkeren naar rust – pelgrimeren door de Regel van Benedictus’. Zie: www.ricktimmermans.eu
Mailadres: Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken. "> Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.
Voor een nieuw abonnement, klik hier
Voor losse nummers, klik hier